İkinci El Gündemi

İkinci el ama doğru tercih mi ?
      
      Günümüzde artan ekonomik gelişmeler ve insanları artan gelirleri ile otomobil satışları her geçen gün artış gösteriyor. Ülkemizde sıfır otomobil alan kesim olduğu gibi ekonomik gelirleri yetmediği için ikinci el otomobil alan kesim de oldukça fazla olduğu ortadadır. Ne yazık ki, ülkemizde ikinci el araç alırken çok dikkatli olmamız gerekiyor.

        Çünkü biz aracımızı bakımı düzgün yapılmış ve temiz kullanılmış olarak alsak bile ileride sorunlar baş göstermeye başlıyor. Bu hususta ikinci el otomobil alırken çok dikkatli ve planlı davranılması gerekmektedir. Ülkemizde genellikle insanlar bu ikinci el otomobilleri almak için çalışıp çeşitli miktarlarda paralar biriktirerek bir otomobil alabilmekteler. Otomobil alırken ödediğiniz para haricinde ekstra para harcanmak istenilmiyorsa bazı tavsiyelere uyulması gerekmektedir.  
        Çünkü bu konularda yapılan çeşitli hile ve oynamalarla sizin tertemiz ve düzgün sandığınız otomobilinizin aslında çok temiz ve düzgün olmadığı ortaya çıkmaktadır. İlk olarak beğendiğimiz aracın e-plaka sorgulama ve motor-şasi sorgulamasını yapmamız gereklidir. Bu sorgulamalarda herhangi bir sorun çıkmıyorsa aracı detaylı incelemeye geçebilirsiniz. Eğer otomobillerden çok fazla anlamadığınızı düşünüyorsanız yanınıza bir usta veya otomobil ekspertizi yapan bir kişi ile anlaşarak aracı yakından inceleyebilirsiniz. Almayı düşündüğünüz aracı bu kişi veya kişilerle birlikte inceleyecekseniz zaten onlar dikkat edilmesi gereken noktaları size belirteceklerdir. Eğer ben otomobillerden anlarım ve kendim incelemek isterim derseniz dikkat etmeniz gereken bazı noktalar olabilir. Dikkat edilmesi gereken noktaları şöyle sıralayabiliriz;

İlk önce yapılması gerekenler;

1.Aracı kendiniz test etmek istediğinizi söyleyin.
2.Aracın ruhsat, kasko, muayene belgesi, zorunlu trafik sigortası vb gibi belgeleri kontrol edin.
3.Aracın şasi ve motor numaralarının ruhsat ta belirtilen numaralarıyla uygun olup olmadığını kontrol edin.
4.Aracın belgelerinin tam ve eksiksiz olduğundan emin olmadan araç sahibine kaparo adı altında herhangi bir ödeme yapmayın.
5.Aracın belgeleri tam ise ve noter satışı için herhangi bir yasal engel yoksa araç satın alınmaya karar verilebilir ancak daha kontrol edilmesi gerekenler olduğunu unutmayın.
6.Aracın tarihini iyi araştırın bu konuda piyasada bir sürü rent a car, şirket aracı veya taksi çıkması araçlar mevcut.Eğer mümkünse araç sahiplerine ulaşıp aracın bakımlarına ve araç hakkında genel bilgilere ulaşın.

Aracı incelerken yapılması gerekenler;

1.Aracın genel olarak kaporta yapısında ve dış aksamlarında belirli bir fark veya gözle görülür derecede vuruk, kırık, ezik, delik vb durumların olup olmadığını dikkatlice inceleyin.
2.Aracın kapılarının nasıl açılıp kapandığını test edin gerekirse sesini defalarca dinleyin zira kapılarda düşüklük veya oynama yapılmış olabilir.
3.Aracın boyalı olup olmadığı çoğu zaman farkına varılamamaktadır. Aracın boyalı olup olmadığını test etmek için ekspertizler ve büyük servisler boya kalınlığı ve yapısını ölçen aletler kullanmaktadırlar. Eğer böyle bir alet yoksa alternatif bir yöntem olarak mıknatısı aracın kaportasına yaklaştırıp boyalı olup olmadığını anlayabilmek mümkündür.
4.Aracın motor kaputu, bagaj veya kısımlarında aracın boyası ve koduyla ilgili bilgilerin olup olmadığını kontrol edin.
5.Aracın tavanında herhangi bir darbe veya boya farklılığı olup olmadığını dikkatlice inceleyin.
6.Aracın motor takozlarının orijinal, sağlam ve düzeltilmemiş olup olmadığını kontrol edin.
7.Aracın motor kaputunu açarak genel olarak bir göz atın her parçanın orijinal yerinde ve sağlam durduğundan emin olun. 
8.Aracın motorunun soğuk ve düz bir zeminde bulunduğundan emin olduktan sonra aracın yağ çubuğunu bulunduğu yerden çekerek çıkarın ve motor yağının çubuk üzerinde yer alan min-max hangisinin üzerinde yer aldığını tespit edin. Eğer max a yakınsa motor yağı değişimi gerekmemektedir. Aksi durumda ise aracın motor yağının değişim zamanın gelmiştir.
9.Aracın yağ durumundan emin olduktan sonra aracın filtrelerine bir göz atın eğer yıpranmış veya aşırı tozlanmış ise değişim vakti gelmiş olabilir.
10.Aracın radyatör ündeki su seviyesine ve bu radyatörün motoru doğru bir şekilde ve yeteri kadar soğutmasından emin olun. Burada kaynaklanan bir soğutma arızası aracın hararet yapmasına veya daha büyük problemlere yol açabilir.
11.Aracın motor yağının depolandığı kartere ulaşabiliyorsanız mutlaka inceleyin herhangi bir delik veya sızıntı olmadığından emin olun. Burada yağ eksilmesinden kaynaklanabilecek büyük motor arızaları yaşanabilir.
12.Aracınız triger kayışı (v kayışı olarak da bilinir) na sahip ise bunun dişlerinin eski olup olmadığına veya araç çalışır halde iken kulak tırmalayıcı ince bir ses gelmediğinden emin olun.
13.Aracınız triger kayışı yerine bir zincire sahipse bu zincirin araç çalışır haldeyken herhangi bir yalpalama hareketi yapmadığından emin olun.
14.Aracınızın amortisör, rot-balans ve fren sistemlerini tek tek kontrol edin.
15.Aracınız eğer 10 yaş veya daha da eski ise kesinlikle fren ve rot-balans ayarlarının tam olduğundan emin olun.Fren sisteminde fren hortumları, balatalar, fren hidrolik yağını kontrol edin. Rot-balans sisteminde ise rot ve rotil başları, aksların genel yapısı, direksiyon sistemi ve hidrolik sistemine mutlaka bakın.
16.Aracınızın altını inceleme fırsatınız varsa şanzımanın olduğu bölümü dikkatlice inceleyin. Burada herhangi bir yağ kaçağı olup olmadığını gözlemleyin. Aracınızın egzoz sisteminde bir kopukluk veya delik,ezik, kırıklık ve paslı olup olmadığını kontrol edin.
17.Aracınızın lastiklerine ve jant ölçülerine bakın zira bunların belirlenen ölçülerden aşırı büyük olması aracın hareket ve manevra kabiliyetini etkileyebilir. Bir diğer önemli husus lastiklerin diş yapısının aşırı aşınıp aşınmadığından emin olun.
18.Aracınızın far ve stop aydınlatmalarını test edin.
19.Aracı bizzat kendiniz çalıştırıp motor kaputu açık haldeyken motor sesini dinleyin. Burada motorun rölantide çalışma sesi dışında herhangi bir sesi yoksa bir problem olmayabilir. Bunu yaptıktan sonra aracın arka kısmına geçerek egzozdan çıkan dumanın rengine ve oranına dikkat edin. Eğer renk siyah veya mavimsi bir renk ise motorda yağ yakma vb gibi bir problem olabilir. 
20. Aracın döşemelerinin deforme olup olmadığını ve aracın içerisinde yer alan tüm donanımların eksiksiz olarak çalıştığından emin olun.
21. Tüm bu işlemler tamamlandıktan sonra araçla bir test sürüşü yapın. Araçla bozuk bir zemine girdiğinizde herhangi bir ses, uğultu, tıkırtı, titreşim veya aracı yoldan çıkarabilecek düzeyde araçta sapma meydana gelip gelmediğini kontrol edin. 
22.Aracı 1. vitese alın el freni çekiç bir biçimde aracı kaldırmaya çalışın eğer araç kalkarsa aracın el freni sağlam olmayabilir. 
23. Aracın debriyajını ve vites geçişini test edin. Aracınızı dik bir yokuş bulabilirseniz el freni kullanmadan yarım debriyaj yaparak kaldırmaya çalışın eğer araçta bir geriye kayma yaşanmıyorsa aracın debriyajında bir problem olmayabilir.Aracı tüm viteslerde kullanmaya çalışın ve tüm viteslerin belirgin olarak geçtiğinden emin olun.
24.Aracın fren mesafesini test edin. Araçla giderken ani frenlemeler yaparak aracın fren tepkisini ölçün. Eğer araç sizin fren pedalına basar basmaz frenleme yapabiliyorsa bir problem olmayabilir. Frene basarken aracın balatalarından herhangi bir ses gelmediğinden emin olun.
25. Aracın motor performansı ve hızlanma tepkilerini ölçün. Araçla seyir halindeyken belirgin bir performans düşüşü veya yokuşlarda çekiş düşüşü olup olmadığını kontrol edin.
26.Aracın viraj ve güvenlik kabiliyetini ölçün. Araçla viraja girdiğinizde aracın aşırı yana yatma veya savrulma tepkileri vermediğinden ve amortisörlerinden ses gelip gelmediğinden emin olun.
27.Aracın genel sürüş konforu ve güvenliği açısından herhangi bir problemi olmadığından emin olun.
     
      Son olarak aracı almadan iyi bir servis veya ekspertizlik yapan bir şirkete de kontrol ettirmek faydalı olabilir. Özellikle aracın önceki servis kayıtlarına ve yapılmış bakımlarına ulaşabiliyorsak ulaşmak faydalı olacaktır.

Yazar : Soner ÜNLÜER